Ki eleman devlòpman imen an ta dwe genyen fondamantalman, konsidere defi jodi a ak nan kontèks travay ou sou vil dirab?
Mwen panse ke konsèp orijinal devlopman imen an kòm pwosesis pou elaji libète ak opòtinite moun yo ak amelyore byennèt yo, ak twa dimansyon kle Index Devlopman Imen (HDI), yo toujou yon gwo apwòch. Sa mon krwar nou devret fer ozordi se regard sa konsep dan konteks kot en gran majorite dimoun i viv, bann lavil. Pou mwen, vil yo se yon sistèm sistèm ki bay moun sèvis. Nan sans sa a, vil yo se yon pèmèt devlopman imen. Yon gwo chofè pou moun deplase soti nan zòn riral yo nan vil yo se jisteman paske yo panse sèvis debaz yo pi bon nan vil yo.
Mwen ta renmen fè, sepandan, yon distenksyon ant sèvis materyèl ak sèvis ki pa materyèl. Sèvis materyèl yo enkli lojman, aksè a manje, dlo, enèji ak mobilite, jesyon fatra ak espas vèt. Moun yo deplase nan vil yo jwenn kalite sèvis materyèl sa yo. Men, moun tou ale nan vil yo poutèt sosyal ak lòt sèvis ki pa materyèl, pa egzanp edikasyon, travay, kilti ak sekirite piblik. Edikasyon te enkli nan Endèks Devlopman Imen an, men kilti ak sekirite piblik, ki se tou bezwen fondamantal pou moun, te absan nan lide orijinal la. Yon lòt aspè nan sèvis vil yo bay se ke yo depann sou anviwònman an, tankou enèji oswa dlo. Kidonk, pou mwen li enpòtan tou pou wè vil la kòm yon pati kle nan yon pi gwo sistèm.
Apre lide sa a pou wè vil yo kòm sant ki bay sèvis fondamantal pou devlopman imen, èske w ap endike ke li enpòtan pou ajoute yon dimansyon relasyon?
Wi, mon krwar eleman fondamantal devlopman imen i relasyon. Pa egzanp, moun yo atire vil yo grasa òf kiltirèl ak lòt sèvis sosyal tankou teyat, sinema ak mize. Sèvis sosyal ak relasyon yo trè enpòtan tou, pèmèt divèsite ak ankouraje tou de entèraksyon ak konpreyansyon pami diferan moun ak kilti divès. Relasyon entèkiltirèl yon moun jwenn nan vil yo jodi a vin santral nan konsepsyon anpil moun sou kalite lavi yo.
Sekirite enpòtan tou. Anpil moun gen tandans ale nan vil yo panse ke yo pral pi an sekirite paske yo pral gen aksè a sèvis pwoteksyon, ki yo kwè ki ka amelyore lavi yo, fè yo pi an sekirite e menm amelyore esperans lavi yo. Malerezman, nan anpil vil sa a pa ka a ankò, epi souvan site yo te vin mwens an sekirite pase zòn riral yo.
Bati sou pèspektiv ke vil yo bezwen bay sèten bagay yo nan lòd yo pèmèt devlopman imen, ki gwo defi émergentes yo?
Anplis risk pandemi ke nou tout te aprann kounye a se menmen, yon gwo defi se ke anpil zòn iben, sitou nan peyi ki gen revni fèb, gen rezidan ki pa gen aksè a sèvis debaz yo. Twòp moun ki deplase nan sant vil atire pa posiblite pou amelyore kalite lavi yo, fini viv san aksè a enèji, dlo, sanitasyon oswa jesyon fatra. Malerezman, kantite moun ki manke sèvis debaz sa yo pa diminye nan vitès ki nesesè atravè lemond. Vil ki grandi san yo pa bay sèvis sa yo vin trè pwoblèm.
Yon lòt gwo defi se aje jeneral popilasyon an nan anpil pati nan mond lan. Lè n konpare piramid popilasyon jodi a ak lavni an, nou wè anviwon 35% popilasyon an pral gen 65 an oswa plis pandan n ap pwoche nan fen syèk sa a. Esperans lavi mwayèn mondyal pral anviwon 80 ane, e sa vle di yon gwo popilasyon moun ki gen plis pase 80 e menm ki gen plis pase 90. Sòf si nou chanje radikalman longè karyè k ap travay, n ap gen plizyè milyon moun ki pa travay pou plis pase de deseni. Sa a pral gen konsekans trè difisil an tèm de revni, taksasyon, pansyon retrèt ak depans yo nan sante ak swen granmoun aje. Vil yo ta dwe adapte sèvis yo ak reyalite sa a.
Yon lòt defi se migrasyon ak mobilite moun nan ak atravè peyi yo. Youn nan kalite migrasyon se soti nan zòn riral yo nan zòn iben, ki mete presyon sou sèvis ki disponib nan vil yo, jan mwen dekri pi bonè. Yon lòt kalite migrasyon se ant kontinan ak peyi akòz diferan nivo devlopman ekonomik, chanjman nan klima ak lòt presyon, tankou yon mank jeneralize nan sèvis oswa resous natirèl. Migrasyon mondyal soti nan zòn riral yo nan zòn iben ak atravè kontinan akòz chanjman nan klima pral trè enpòtan nan lavni. Nou bezwen prepare pou koule moun ki deplase akòz ogmantasyon evènman ekstrèm ak lòt enpak klima, anpil moun pa gen rezistans pou yo. Lè nou konsidere ke anpil sant iben atravè mond lan deja pa kapab bay pou moun ki rete yo, ogmante koule migrasyon sa yo ka vrèman mete an danje rezilta devlopman imen.
Yon lòt defi se, nan wè mwen, pousantaj inegalite ki egziste deja. Li klè, nou bezwen yon nouvo kontra sosyal. Jis kèk deseni de sa mond lan, byenke toujou inegal, distribye kreyasyon richès pi egalman. Pou egzanp, lè konpayi yo te ogmante pwodiktivite, salè yo te monte tou e moun yo te touche plis lajan. Men, sa a se pa ka a jodi a. Jodi a, pwodiktivite ak kreyasyon richès ale sèlman nan moun ki rich anpil. Ogmantasyon inegalite sa a atravè lemond se yon lòt defi pou ane kap vini yo.
Sa a mennen nou nan yon pwoblèm ki gen rapò, sekirite mondyal ak gouvènans. Ki jan moun ka patisipe nan pwosesis demokratik lè inegalite kontinye ap kraze twal sosyal la? Moun yo vle adopte sistèm pi radikal ak mwens demokratik. Nou gen ka a nan anpil lidè popilis, tankou Donald Trump oswa Boris Johnson, ak ogmante enfliyans mondyal la nan yon gwo rejim otoritè nan peyi Lachin. Lidè otoritè ak popilis yo avanse ak ajanda yo pandan y ap inyore revandikasyon pèp la. Donk, ki jan nou ka ankouraje demokrasi, patisipasyon sivik ak angajman sitwayen, e ki jan nou ka devlope sistèm pou moun ka patisipe nan yon fason pi pwofon? Pou mwen, sa a se yon defi enpòtan ak santral pou devlopman imen. Nan sans sa a, majistra yo an jeneral pa ideyolojis e mwens popilis, paske yo konsantre sou rezoud pwoblèm sitwayen yo ap rankontre.
Ki mannyer nou kapab fer konsep devlopman imen vin pli stratezik e lye li plis avek devlopman dirab?
Premyèman, kite m 'di ke mwen panse ke nou ta dwe definitivman konsidere ki jan yo enkòpore plis eleman nan Objektif Devlopman Dirab (SDGs), ak objektif yo, nan fason nou mezire devlopman imen. Pwoblèm prensipal yon konsèp ki baze sou pwodwi domestik brit (GDP) se ke sa a se yon endikatè makro ki pa gen rapò ak reyalite a nan yon peyi - GDP ta ka ogmante akòz kèk moun rich fè anpil lajan men byen- ke yo te nan majorite nan pèp la ta ka vin pi mal. Se poutèt sa, nou bezwen konsidere mezire devlopman imen ak mikwo-endikatè nan nivo kominote ak moun. Si ou mezire varyasyon GDP per capita, pa sèlman totalman nan yon zòn jeyografik, men tou pou chak seri de percentile revni, lè sa a rezilta yo ta trè diferan. SDG yo ka ede tou dezagregasyon mezi sa a nan diferan aspè. Defi a se tradui SDG yo pou yo reflete lavi moun epi moun ka gen rapò ak pwòp pwoblèm yo.
Konsènan ki jan yo fè devlopman imen plis estratejik, petèt nou ta ka aprann nan pèspektiv nan misyon kondwi ki kounye a ke yo te mete devan pa Komisyon Ewopeyen an. Nou bezwen dakò sou yon Etwal Nò, yon objektif ak objektif, epi jenere eksitasyon sou li. Nan yon sans, se sa ki ODG 17 la, yon apèl bay tout moun ki gen enterè nan sosyete mondyal la pou yo travay ansanm. Pwoblèm lan se ke, olye ke travay nan direksyon pou misyon devlopman dirab, nou kreye silos an tèm de sektè, nan yon fason fragman. Pa egzanp, nan kontèks COVID-19 la, kèk vil ap reflechi sou fason yo ka kreye solisyon epi konsilte lòt vil yo, yon fòm koopetisyon, konpetisyon koperativ.
Rezo vil sa yo enpòtan, men yo enkonplè, paske souvan yo pa enkli konsiltasyon ak sitwayen oswa lòt aktè sosyal kle tankou konpayi prive oswa chèchè. Kidonk, sa nou dwe fè se kreye espas pou kolaborasyon ant gouvènman, sitwayen, syantifik ak sektè prive a. Sa a se, daprè mwen, se sèl fason nou ka vrèman atenn misyon nou pou enplimante devlopman imen dirab. Pwoblèm lan se ke li difisil pou kreye patenarya sa yo. Premyèman, nou bezwen konfyans, epi li pran anpil tan pou fasilite pwosesis sa yo. Kreye espas pou kolaborasyon pa gen anyen fè ak rechèch oswa lajan envesti nan enfrastrikti. Li se sou moun ki fasilite pwosesis ak bati konfyans.
Ki sa ki se yon definisyon siyifikatif ak itil nan devlopman imen?
Pou mwen, yon definisyon ki gen sans ak itil dwe santre sou moun ak konsantre sou moun. Se poutèt sa GDP se pa yon bon metrik paske li se sou lajan nan yon peyi epi li pa sou moun. Bann dimoun, zot bezwen materyel e non-materyel, osi byen ki bann servis ki adres sa bann bezwen, i devret o sant sa definisyon, e mon azout, sa i devret osi o sant transformasyon ki nou pe viv.
Rekonstriksyon an ki bezwen rive apre kriz COVID-19 la bezwen santre moun. Rekonstriksyon an pral rebati ekonomi an, men rekiperasyon sa a ta dwe konsantre sou devlopman imen. Nou ta dwe devlope nouvo katye ki ofri sèvis yo mansyone pi wo a epi ki vrèman kouvri bezwen moun yo. Pa egzanp, nou ka konstwi sa yo rele 'The vil 15 minit'. Konsèp sa a transmèt yon sant iben kote sèvis esansyèl yo sitiye nan yon ti mache 15 minit pou moun ki vilnerab pa bezwen depann sou transpò. Yo ka mache toupatou pou jwenn aksè nan manje, swen sante, ak entèraksyon ak sèvis sosyal ak kiltirèl. Alor, ler nou reflesir lo transformasyon ki nou bezwen kree, annou konsantre lo amelyor devlopman imen, atenn SDGs, e fer en nouvo kontra sosyal ki vreman met dimoun o sant.
Julio Lumbreras se Direktè pou Amerik di Nò nan Universidad Politécnica de Madrid ak Visiting Scholar nan Harvard Kennedy School.
Imaj pa Tony Hisgett sou Flickr