Enskri

Refleksyon sou Potansyèl Imèn ak Rezilyans: Yon Repons pa Peter Gluckman

Yon kòmantè sou redaksyon Ismail Serageldin nan: “Refleksyon sou konstriksyon yon paradigme devlopman ki santre sou moun” pa Peter Gluckman, Prezidan eli ISC a.

Mwen pral konsantre kòmantè kout mwen sou kèk aspè nan kontribisyon valab Ismail la, remake ke mwen te deja gen opòtinite fè kòmantè sou yon bouyon pi bonè. Mwen te pase anpil nan karyè mwen nan syans medikal devlopman ki konsantre sou sante ak byennèt endividyèl. Men, pi resamman travay mwen an te nan koòdone ant prèv ak politik piblik ak yon konsantre anpil sou pwoblèm nan byennèt sosyete a. Lè yo gade devlopman imen atravè lantiy eksperyans sa yo, yon moun devlope yon vi yon ti jan diferan sou sa devlopman santre imen ta ka reprezante. Mwen pral mete aksan sou pèspektiv sa a men nan kou, yon apwòch holistic dwe konsidere plizyè opinyon ansanm. Mwen konnen Ismail te ekri pyès li a kòm yon pwovokasyon e egalman kontribisyon kout mwen an gen entansyon pa fè deba, men pito konpleman ak ajoute nan konpreyansyon jeneral nou an.

Devlopman ki santre imen an dwe evolye soti nan paradigm devlopman imen ki te domine pandan 40 dènye ane yo. Paradig sa a te enfliyanse anpil pa konsantre politik prensipal la sou amelyore gouvènans, amelyore devlopman ekonomik atravè apwòch klasik mache lib epi, nan kèk peyi, atravè asistans devlopman. Konpozan sa yo rete kritik nan ajanda mondyal la, men sa ki pi bonè ak pi etwat ankadre souzèstime nesesite pou bay pi gwo konsantre sou twa mo yo, 'moun', 'santre' ak 'devlopman'. Leve soti nan la defakto paradigm ekonomik, fraz 'devlopman imen an' pran siyifikasyon adisyonèl ke li te toujou kenbe pou doktè, pwofesè, travayè sosyal ak èd ak sektè ki gen rapò.

Ajoute mo 'santre' a enpòtan anpil nan ede elevasyon sa a. Li mete aksan sou yon chanjman nan pwen depa nan konseptyalizasyon, mete moun nan ak rezo imen yo kòm sant la nan konsantre olye ke pwojte yo kòm yon kapital yo dwe envesti nan. tout bagay nan yon rationalité konseptyèl ekspresyon, lè reyalite a se ke anpil aspè ki fè nou kòm yon espès sinj dwat sa nou ye, ak emosyon, kwayans, kilti ak valè yo enpòtan anpil pou konprann devlopman moun santre. Vreman vre, diskite sou kapital imen (yon tèm mwen pi alèz ak) san yon konpreyansyon pi laj nan siyifikasyon nannan de mo sa yo se limite.

Pwoblèm nan ak ankadreman an 'kapital imen'

Tout konsèp entèrchanjabilite ant kat kapital fè m 'alèz nan ekstrèm nan menm si se sèlman ke yo te reklame yo dwe itilize kòm yon euristik. Premyèman, valè relatif chak 'kapital' (si yo ta ka menm gen valè) pa konstan kòm kontèks kote yo ta ka evalye yo chanje ak evolye. Anplis de sa, li enplike sipozisyon ki klèman defo ke moun yo valè estrikteman pou pwodiktivite ekonomik yo e ke valè yo ka detèmine prensipalman nan estime envestisman an nan sante yo, edikasyon ak nitrisyon. Anpil deba trè konteste ki te ale nan diferan politik ak anviwònman aktuarya sou fason yon moun valè yon lavi moun montre ki jan limite yon konsèp li se nan pratik. Agiman pou envesti nan edikasyon se pa prensipalman youn ki baze sou yon analiz ekonometrik. Valè kiltirèl ak moral ak enperatif edikasyon yo raman konsidere nan modèl teyorik ke ekonomis klasik renmen yo.

Okontrè, gouvènman yo gen reyalite pou adrese, pou ki kriz COVID-19 la bay yon ilistrasyon konvenkan. Yo dwe pran desizyon pou abòde depans ekonomik, politik ak sosyal nan fèmen yo sou yon bò, ak reyalite anpil trajedi imen reyèl ke pandemi an te kreye epi li ka kreye, sou lòt la. Desizyon ijan yo dwe pran ak konesans trè enpafè pou enfòme yo.

Ki sa kèk ta ka rele kapital imen, se efektivman yon fonksyon nan envestisman an nan, ak devlopman nan sa mwen ta reframe kòm yon konsèp ki gen plis sans, potansyèl la nan chak moun. Anplis de sa, lè nou konsantre sou devlopman ki santre sou moun ak sou optimize potansyèl imen, nou oblije pran aksyon pi imedya, tandiske ajanda dirabilite a twò souvan yo wè sou yon peryòd tan ki pi long. Vreman vre, jan Serageldin di:

"Dirabilite kòm opòtinite Se poutèt sa tradwi nan bay jenerasyon kap vini yo anpil si se pa plis kapital total per capita ke nou te genyen tèt nou."

Sètènman, nou vle chak jenerasyon pi bon pase dènye a, men yon konsantre sou potansyèl imen an opoze ak imen kòm kapital, pèmèt yon pi gwo konsantre sou jenerasyon aktyèl la ki se kritik ak ijan. Epi jan tou de syans natirèl ak syans sosyal yo anseye nou, faktè imen nan nenpòt jenerasyon gen gwo efè atravè pwosesis byolojik, sosyal ak anviwònman an sou devlopman pwochen an. Vreman vre, gen yon gwoup enpòtan nan rechèch entè-disiplinè konsakre nan etid efè entèjenerasyon sou potansyèl imen si sa yo se orijin devlopman sante fizik ak mantal ak maladi. 2 nan modèl entèjenerasyonèl nan povrete ak malfonksyònman sosyal.

Reframe kesyon an: 'Ki jan nou ka ankouraje potansyèl imen?' olye ke 'Ki jan nou ka mezire kapital imen?'

Li enpòtan pou gen yon definisyon potansyèl imen ki ka jeneralman aksepte. Yon disiplin endividyèl ka apwopriye tèm nan (pa egzanp medikaman oswa edikasyon). Men, mwen ta defini li kòm yon tèm holistic ki reflete kapasite chak moun pou grandi ak dezavantaj minim akòz devlopman ak anviwònman ak estriktirèl.3 faktè sa yo ki tankou yon adilt yo rive jwenn tout potansyèl yo kòm manm nan sosyete a.

Natirèlman, 'plen potansyèl' ap toujou yon tèm yon ti jan konteste, men li ta ka wè li kòm entegrasyon an nan konsèp encapsulé nan fòmilasyon tradisyonèl nan kapital imen ak sa yo ki encapsulé nan konsèp nan byennèt. Men, kesyon an se ki jan nou kreye sikonstans yo nan ki moun ka rive jwenn tout potansyèl yo?

Repons kesyon sa a ka enfòme omwen an pati si yon moun defini potansyèl imen optimal kòm eta a ki ka reyalize lè yo asire ke yon moun pase soti nan yon etap devlopman nan pwochen an san okenn eksperyans negatif nan etap anvan yo ki gen konsekans prejidis nan. faz ki vin apre nan lavi yo. Etap nan devlopman yo itil reflechi sou jenerasyon span epi enkli gwosès4, neonatal ak anfans, anfans, pibète ak adolesans, jèn adilt ak paran (18-35 ane), mitan laj adilt (35-55), adilt an reta ak laj fin vye granmoun.

Evalyasyon potansyèl imen optimal dwe konsidere plizyè eleman, pami yo:

  • Sante: yon maksimòm lavi an sante.
  • Sante mantal ak eleman emosyonèl ak konpòtman: konsa ke moun nan ka gen relasyon ki estab ak valè, konpòtman esosyal epi li kapab angaje yon sans nan sosyete a.
  • Opòtinite edikasyonèl ki sipòte moun yo rive nan tout limit kapasite yo.
  • Relasyon entèpèsonèl ki gen sans nan yon kontèks sosyal ki sipòte otonomi ak ajans epi asire tout seri dwa moun.

Pandan ke analiz sa a konsantre sou faktè ki afekte etap devlopman pou moun, pwosesis devlopman nan tèt li afekte pa faktè estriktirèl pi laj nan echèl macro, mezo ak mikwo. Kidonk, yon paradigm devlopman ki santre sou moun bezwen konsidere chak nivo. Nan nivo makro a faktè ekonomik ak politik yo kle ak Serageldin te adrese sa yo. An vire nan nivo mezo yo, tankou lojman, asenisman, travay, pwoteksyon nan inite fanmi an ak libète kont vyolans domestik, konfli ak povrete abject se kritik epi, an vire, nan nivo mikwo moun nan devlopman, edikasyon, sante yo. , relasyon ak opòtinite yo kritik.

Mwen ta diskite ke lè yo gade nan lantiy la nan moun nan, li klè ke yon apwòch devlopman lavi se sèl fason reyalis nan evalye potansyèl imen nan yon peryòd tan ki ka pratikman afekte pa politik ak envestisman.

Mwen ta konkli ke devlopman imen santre mande pou evalye li atravè tou de sans mo 'devlopman' la. Premyèman, yon apwòch lavi ki pèmèt evalye faktè sa yo ki afekte potansyèl imen an pozitivman oswa negatif epi ki mennen nan potansyèl depans sosyete a si mwens pase pi bon. , move sante fizik, alkòl ak lòt depandans, yon vi ki pi kout pwodiktif ak an sante, elatriye Heckmann5 pami lòt te ekri nan longè sou pwoblèm sa yo. Dezyèmman, jan Ismail diskite, definisyon politik ki pi tradisyonèl yo nan devlopman imen esansyèlman konsantre sou pi gwo dimansyon kontèks kote moun nan ap viv. Klèman de pèspektiv sa yo kominike e se poutèt sa nou ta dwe konsantre sou tou de olye ke anviwònman politik devlopman konsantre dominantman sou youn.

Nati miltidimansyonèl ak totalman entèdepandan potansyèl imen (e konsa devlopman moun santre) vle di ke mezi li se konplèks. Apwòch nòmal la se sèvi ak mezi sengilye nan yon sèl dimansyon nan yon sèl pwen nan tan; egzanp travay, pousantaj gradyasyon nan lekòl segondè, pousantaj krim jèn yo, fado byennèt elatriye. Sa a gen yon valè limite akòz entèraksyon yo, ak nan kèk ka entèdepandans nan varyab kle tankou sante mantal ak vyolans familyal. Sa yo souvan mal mezire oswa yo pa konsidere ditou. Gen kèk endis entegre yo te devlope pou konparezon entènasyonal – egzanp OECD Better Life Index la6 ak Endèks Devlopman Imen an7. Men, sa yo pa ase granulaire pou kontwole pwogram politik yo epi yo prèske toujou baze sou granmoun epi jeneralman evolye soti nan yon ankadreman ekonomik. Kidonk yo manke yon pwen kle - si nou vle entèvni ak proactiveman afekte devlopman moun santre nou bezwen endis pou chak lavi plastik. etap – nesans, antre nan lekòl, antre nan lekòl segondè, sòti nan lekòl segondè, ak sitiyasyon nan 25 ane. Se sèlman lè sa a ka gen siveyans adekwat nan entèvansyon pwogramasyon ak nan yon entèval tan ki enpòtan pou politik. Sa a se kote kèk nouvo panse ak reframing bezwen.

Serageldin diskite sou konsèp 'kapital sosyal'. Yon fwa ankò, metafò ekonomik la gen limit ke mwen pa pral eksplore an pwofondè jan Serageldin te gen ladann yon kritik nan konsèp sa a. Anpil nan pwoblèm mwen te soulve pi wo a gen paralèl nan itilizasyon tèminoloji sa yo. Ankò, li klè nou dwe konsantre sou moun, fanmi ak rezo sosyal nan kontèks aktyèl ak evolye yo.

Rezistans

Pita nan pyès li a, Serageldin refere a rezistans yon ti tan. Rezilyans se yon mo ki ka gen plizyè entèpretasyon. Yon definisyon fonksyonèl ta ka "rezistans gen rapò ak kapasite yon sosyete oswa yon moun pou adapte oswa transfòme pozitivman an repons a tranzisyon enpòtan oswa menas sou byennèt li ki rive swa anndan oswa deyò epi ki ka oswa pa ka antisipe.”8

Li enpòtan pou rekonèt ke konsèp sa a enpòtan nan tou de yon nivo endividyèl ak sosyete a. Chak sosyete ak chak moun ap fè fas ak enfliyans andojèn ak eksojèn ki ka gen enpak sou rezistans yo. Chanjman rapid ak kimilatif se kounye a nòmal ki afekte demografik, ekonomik, anviwònman, kiltirèl, sosyal ak byennèt endividyèl. Teknoloji kondwi anpil nan chanjman sa a dirèkteman oswa endirèkteman, men pandemi yo ak danje natirèl yo gen yon enpak konsiderab tou, jan nou te wè.

Se pa tout moun ki reponn a yon strès nan menm fason an. Gen yon kantite prèv k ap grandi ki gen rapò ak rezistans sikolojik endividyèl ak chemen devlopman moun nan. Blòk konstriksyon rezistans endividyèl yo etabli nan timoun piti epi yo bati sou nan anfans ak adolesans. Pwoblèm sante mantal yo ap monte nan yon vitès rapid globalman, epi nou bezwen bay pi gwo atansyon sou konpreyansyon, mezire ak entèvni pou asire rezistans sikolojik amelyore. Klèman anpil enfliyans ekzojèn tankou povrete, konfli, opresyon ak vyolans familyal konpoze ak kominike ak kapasite entèn yo ak konsekans yo pral varye selon detèminasyon nan moun nan ak rezo sipò yo ak rezo sipò yo defini an pati pa tou de proximite yo ak plis ankò. kontèks sosyal distal yo. Defi devlopman ki santre imen an se jwenn estrateji ki enpòtan sou kontèks pou amelyore rezistans endividyèl, paske konfwonte chanjman se inevitab.

Anpil faktè gen enpak sou detèminasyon yon sosyete e jan Serageldin montre avèk elokans nan premye strof li a, moun yo se bèt sosyal ak estrikti sosyete kote chak nan nou ap viv la se yon bagay ki enpòtan pou byennèt nou. Men, nati gwoup sosyal sa a te chanje dramatikman nan dènye deseni yo - li se gwo, plis divès, jeneralman yon ti jan fraktire, trè diferan nan estrikti ak pou anpil moun ki pasyèlman vityèl nan lanati. Sant rechèch mwen dirije, Koi Tū - Sant pou avni enfòme9, ak Rezo Entènasyonal pou Konsèy Syans Gouvènman an (INGSA),10 ke mwen prezidan yo ansanm dirije yon pwojè mondyal eksplore anpil faktè ki kominike pou ankouraje oswa anpeche detèminasyon sosyete a.11. Konfyans youn nan lòt e enstitisyon nou yo se santral. Rezilyans ak jwenti sosyal se konsèp ki depann de anpil konfyans nan gouvènans ak nan lòt manm sosyete a, libète kont vyolans ak opresyon, pi gwo jistis sosyal ak mwens inegalite manifeste ak pèsepsyon jistis. Lòt faktè montre defi a nan mond lan sou entènèt, enpak li sou move enfòmasyon, polarizasyon, bès nan diskou sivik elatriye E ankò an menm tan an teknoloji se, jan Serageldin fè remake, kle nan avni nou an.

Kòmantè final la

Nòt sa a ekri nan mitan yon menas ekzistansyèl san parèy pou tout sosyete yo. Youn nan ki li te vin klè ke prèv ak desizyon yo bezwen yo dwe pi efikasman lye tou de nan ak ant jiridiksyon yo. Konfyans nan gouvènman an pral teste seryezman nan kriz sa a epi detèminasyon sosyete a ka ranfòse nan kèk kote epi redwi nan lòt moun depann sou fason pandemi evolye nan chak peyi. Èske syans ak prèv yo te byen itilize oswa inyore? Rezilyans sosyete a pral afekte anpil pa repons kesyon sa a. Men, kriz COVID la tou mete aksan sou anpil pwoblèm k ap konfwonte nou epi ki se konsantre nan redaksyon sa a. Rezilyans, dirab ak devlopman ki santre sou moun yo tout lye. Nan reset la ki pral fè pati rekiperasyon sa a soti nan kriz sa a tou de enstitisyon mondyal ak nasyonal ta dwe pwofite opòtinite pou reflechi sou.

Devlopman ki santre imen lè yo konsidere yo an tèm de potansyèl imen ak detèminasyon endividyèl ak byennèt pral teste pa lòt menas egzistans - sa yo ki nan chanjman nan klima, dirab, degradasyon anviwònman an, povrete ak konfli. Otonomi pwòp tèt ou ak yon konsantre sou sa ki afekte moun nan ak anviwònman ki pwòch ak distans yo pandan lavi yo pral kle nan detèminasyon sosyete a ak endividyèl ke nou tout pral bezwen. Yon lantiy ekonomik rete enpòtan anpil men yon apwòch entegre ki mete moun nan sant paradigm nan esansyèl si nou tout fè tranzisyon nan pi bon kote.

Nòt ak plis referans

  1. Otè a vle remèsye Kristiann Allen nan Koi Tū, Sant pou avni enfòme pou kritik li nan premye bouyon yo.
  2. Anjeneral, jaden sa a make nan kominote byomedikal la kòm Orijin Devlopman Sante ak Maladi (DOHAD) e li se yon domèn rechèch trè vibran.
  3. Faktè anviwonnmantal yo enkli kontèks fanmi an, nitrisyon, estrès, enfeksyon, vyolans elatriye. Faktè estriktirèl yo enkli rasis, sèksism, ageism, ksenofobi, omofobi ak lòt bagay, ki ta ka implicite nan lwa ak enstitisyon epi ki gen potansyèl pou anpeche moun rive jwenn. potansyèl yo. Egzanp: tifi pa gen dwa ale lekòl.
  4. Nan domèn DOHAD, faz prekonsepsyon an jeneralman enkli paske gen yon kò rechèch k ap parèt ki sijere ke tou de kalite gamèt yo ki pral fusion pou fòme anbriyon an ka afekte pa faktè paran yo atravè mekanis epijenetik.
  5. Gade https://heckmanequation.org pou yon kantite travay.
  6. Gade http://www.oecdbetterlifeindex.org/#/11111111111
  7. Gade http://hdr.undp.org/en/content/human-development-index-hdi
  8. Gade https://informedfutures.org/societal-resilience-unpacking-the-black-box/
  9. Gade www.informedfutures.org
  10. Gade www.ingsa.org
  11. Gade https://informedfutures.org/societal-resilience-unpacking-the-black-box/