sa a atik te orijinal pibliye nan Mongabay Magazine.
Inondasyon, vag chalè, sechrès, ak dife sovaj – a chanje klima ap pote ak li toujou pi souvan ak destriktif sa yo rele "natirèl" dezas, souvan afekte zòn ki pi vilnerab yo ak kominote nan mond lan.
Nan mitan enpak k ap monte sa yo, wòl nan lanati twò souvan ankadre kòm "kreye" evènman sa yo. Men, jan tou de syans ak konesans tradisyonèl yo ateste, lanati se pa sèlman pi bon defans nou kont danje ki gen rapò ak klima, li se tou yon sous abondan nan benefis ak avantaj pou diminye ak jere risk - men sèlman si nou remèt li ak aksyon pozitif pou lanati. .
Dènye inondasyon ki te fèt nan Pakistan te afekte plis pase 33 milyon moun, men domaj ekonomik yo te estime a apeprè. 40 milya dola, pal an konparezon ak benefis yo potansyèl ki solisyon ki baze sou lanati te kapab déblotché. Benefis sa yo pa limite a diminye risk katastwòf yo, men tou jenere yon seri nouvo opòtinite pou ekonomi, mwayen pou viv, ak byennèt moun.
Konsève forè mangrove, pou egzanp, ta ka ede anpeche $ 80 milya dola nan domaj ak pwoteje anviwon 18 milyon moun kont inondasyon kotyè yo - ki pral vin pi souvan akòz ogmantasyon nivo lanmè. Anplis, mangrov yo ka bay 10 fwa ekonomi sa yo nan katastwòf yo evite atravè benefis ak opòtinite yo jenere pou kominote yo kòm yon tanpon natirèl, ak nan jenere byennèt ki pi soutni ak fleksib.
Se poutèt sa, swiv la pwogrè te fè nan somè divèsite biyolojik COP15 la, peyi yo dwe mete tèt yo ansanm pou pwofite totalman pouvwa a nan lanati, atravè tou de finans ak solisyon ki baze sou lanati, yo bati yon pwospere, avni rezistan ak katastwòf.
Nan premye egzanp, peyi yo ta dwe priyorite solisyon efikas ki baze sou lanati ki ap dirije nan kominote a. Kominote lokal ak endijèn yo souvan jeran anviwònman natirèl yo ki pi byen plase epi yo ta dwe sipòte yo nan enplemante solisyon sa yo pou simonte adaptasyon klima lokal yo ak defi risk katastwòf yo.
Pa egzanp, Kosta Rika te aplike apwòch inovatè kote, apre plizyè deseni debwazman, kominote yo te ede amelyore kouvèti forè a plis pase. 50 pousan nan nasyon an, ak prèske 25 pousan nan tè peyi a nan pak ak rezèv. Sa a non sèlman prezève divèsite biyolojik natirèl ak wòl li nan adaptasyon klima ak rediksyon risk dezas, men tou debloke opòtinite ekonomik ki ka sèlman soutni pa lanati.
Dezyèmman, peyi yo ta dwe vize konpleman apwòch ki baze sou lanati ak sistèm avètisman bonè milti-danje pou maksimize efikasite yo pou rediksyon risk proaktif. Evalyasyon apre evènman yo montre ke sistèm avètisman bonè te jwe yon wòl enpòtan nan sove lavi ak pwoteje mwayen pou viv nan Karayib la pandan sechrès 2013-16 ak sezon siklòn 2017 la.
Sepandan, sistèm enfòmasyon konplè yo ta ka kontwole tou rediksyon resous natirèl yo anvan yo rive nan papòt danjere yo, tankou pousantaj kouvèti forè yon peyi ak degradasyon tè nan rejyon ak kominote ki ekspoze yo. Lè nou kreye ak deplwaye nouvo endikatè pou gide pwoteksyon tanpon natirèl ki diminye risk yo epi anpeche katastwòf yo, nou ka ede asire anpil benefis lanati ka bay pou moun ansanm ak bèt sovaj ak ekosistèm pandan y ap pwoteje sa yo pou lavni.
Finalman, nan sipòte yon mond ki pi rezistan ak katastwòf, peyi yo dwe vize defragmantasyon ak aliman finans pou sipòte objektif rediksyon risk yo. Tipikman, panse tradisyonèl mete rediksyon risk dezas kòm yon adisyon nan adaptasyon klima. Sepandan, adaptasyon siksè - ak anpil nan Objektif Devlopman Dirab (SDGs) - ap enposib reyalize san yo pa sipòte pi gwo kapasite pou rediksyon risk dezas atravè plizyè echèl.
Egzanp ki soti nan ajans tankou Inisyativ Finans Pwogram Anviwònman Nasyonzini an (UNEP), Global Framework for Disaster Risk Reduction, ak Biwo Nasyonzini pou Rediksyon Risk Katastwòf (UNDRR, evalyasyon pou ki ekriven an te sèvi kòm yon otè prensipal konvokasyon), montre opòtinite pou aliman finans inovatè, tankou mikwo-asirans ak bon ki baze sou rezistans, rive atravè echèl mondyal ak rejyonal, nasyonal ak lokal.
Nan swe resous ki egziste deja pou reyalize benefis ki genyen nan sistèm anviwònman fonksyone, patenarya atravè gouvènman an, sektè prive a ak kominote yo ta dwe chèche tou fè destriksyon ekosistèm yo, ekstènasyon risk yo, ak yon mank jeneral responsablite pou kreyasyon risk yo pi transparan, mwens. konsantre sou pwofi a kout tèm, ak de-ankourajman.
Nan yon mond de pli zan pli entèkonekte, patenarya piblik-prive ak sosyete sivil la bezwen ogmante pi lwen pase pwojè adaptasyon yo pou sipòte sistèm ki pi ekitab ak adaptab atravè kominote yo ak atravè nasyon yo.
Pandan ke risk yo pa janm ka totalman elimine, travay ak - ak fè tout itilizasyon - pouvwa a nan lanati, ak pran avantaj de anpil konesans ki egziste deja, ta pwouve yon gwo etap pi devan. Nan fè sa, ranvèse rediksyon biyolojik la pral pèmèt mond lan ak kominote li yo rekòlte benefis ki genyen nan alye ki pi pwisan li nan batay kont chanjman nan klima ak dezas ki gen rapò ak klima, epi ede diminye chans pou nouvo risk ki parèt.
Roger S. Pulwarty se Ko-prezidan Rapò Gwoup Travay Konsèy Syans Entènasyonal la sou Revizyon Mid-Tèm UNDRR Sendai e li te sèvi kòm yon otè prensipal konvokasyon sou evalyasyon UNDRR ak IPCC. Li se yon Syantis Senior nan Administrasyon Nasyonal Oseyan ak Atmosfè (NOAA). Opinyon sa a pa pretann reprezante opinyon NOAA.
Odyo ki gen rapò ak podcast Mongabay la: Yon diskisyon sou benefis ekosistèm restorasyon mangrov yo ak efikasite solisyon ki baze sou lanati pou chanjman nan klima, koute isit la
Image: IUCN a make makak an lò ki an danje kòm yon espès ki an danje. Foto pa Jack Hynes atravè Wikimedia Commons.
Konsèy Syans Entènasyonal la (ISC) pral byento pibliye yon rapò sou devlopman ak reyalizasyon nan rediksyon risk katastwòf (DRR) an liy ak objektif chapant Sendai a, sou non Gwoup Gwoup Kominote Syantifik ak Teknolojik nan Revizyon Mid-Tèm nan. Kad Sendai ki te dirije pa Biwo Nasyonzini pou Rediksyon Risk Dezas. Pou li li an premye, enskri isit la: