sa a atik te orijinal pibliye sou Konvèsasyon an sou 14 / 06 / 2023.
Kantite moun ki fòse soti lakay yo, sitou akòz konfli oswa chanjman klimatik, ap ogmante, depase 100 milyon moun an 2022 - plis pase doub nimewo a nan moun ki deplase yo an 2012.
Apeprè yon tyè nan sa yo 100 milyon moun se refijye. Refijye yo ap viv nan yon limbo legal ki ka de pli zan pli detire pou dè dekad. Ak kantite moun ki rete refijye pou senk ane oswa plis plis pase double nan dènye dekad la, ki depase 16 milyon an 2022. Sa yo se moun ki pa gen yon chemen klè pou rezidans nan okenn peyi men yo pa kapab retounen lakay yo paske yo pa an sekirite.
Tipikman, peyi yo ki akeyi refijye yo pa vle ofri yo rezidans pèmanan akòz presyon politik domestik ak lòt pwoblèm.
Mwen te pase plizyè ane ap fè entèvyou ak moun Rohingya - manm yon minorite etnik ki te viv nan Myanma pandan plizyè syèk men san yo pa sitwayènte aktyèl - nan kan refijye nan Bangladèch. Chita pale sa yo montre efè lavi reyèl moun ki rete refijye pandan plizyè ane.
"Nou te sove lakay nou ak sa nou fè pati pou sove lavi nou anba bal. Koulye a, nou pandye nan ensètitid - pa gen dwa pou jwenn edikasyon siperyè, pa gen pèmisyon pou travay, pa gen okenn reklamasyon sou pwopriyete. Men, pa gen chemen pou m retounen,” Jafar, yon refijye Rohingya ki gen 27 an, te di m pandan travay mwen te fè nan kan refijye Kutupalong nan Bangladèch an Jiyè 2022.
mwen se yon Entelektyèl Bangladèch ki fè rechèch sou lavi chak jou refijye yo. Mwen te byen swiv trajectoire Kutupalong, ki te grandi pou vin pi gwo kan refijye nan mond lan an 2017.
My rechèch montre sa enterè peyi yo genyen nan pwoteje dwa ak sèvis pwòp sitwayen pa yo anpeche refijye yo konplètman entegre nan sosyete a oswa pou yo jwenn sitwayènte. Nan absans pwoteksyon legal andeyò peyi yo, mwayen pou viv ak byennèt refijye yo souvan rete an danje, yon efè ki ka dire plizyè jenerasyon.
Moun ka jwenn estati refijye lè yon gouvènman oswa òganizasyon entènasyonal tankou Nasyonzini jwenn ke yo gen yon pè lejitim pou pèsekisyon akòz ras yo, relijyon, nasyonalite yo, opinyon politik yo oswa manm nan yon gwoup sosyal patikilye nan peyi yo.
Refijye yo pwoteje legalman anba lwa entènasyonal kont depòtasyon men souvan yo pa gen kote ki an sekirite pou viv oswa opòtinite pou yo travay legalman nan peyi yo akèy yo. Pifò refijye ap viv andeyò kan fòmèl yo, nan koloni enfòmèl nan vil yo.
Sèlman 204,500 nan 32 milyon refijye nan mond lan te kapab retounen lakay yo oswa yo te reyentegrasyon pèmanan an 2022. An jeneral, moun yo rete refijye pou peryòd pi long pou twa rezon:
Premyèman, konfli nan kote ki sòti nan peyi Letiopi rive nan peyi Siri yo dire pi lontan pase konfli yo te istorikman, trennen sou pou plis pase yon deseni nan kèk ka.
Dezyèmman, jeneralman pa genyen estrateji entènasyonal, rejyonal oswa nasyonal limenm pou okipe yon gwo kantite refijye. Peyi ki gen revni ba oswa mwayen tankou Latiki ki pa garanti yon chemen sitwayènte resevwa plis pase de tyè nan refijye nan mond lan.
Ak twazyèm, kèk peyi ki pi rich yo ap devlope politik restriksyon ki fè li pi difisil pou refijye yo travèse fwontyè yo. Yo ap pran tou aksyon ki fè li pi difisil pou refijye yo janm travèse fwontyè yo - tankou bati plis mi fwontyè, kenbe refijye nan zile lanmè ak entèsepte bato refijye yo.
Yon eksepsyon jeneral nan tandans sa a se pwoteksyon yo akòde pa peyi Inyon Ewopeyen an 4 milyon refijye Ukrainian sove lagè a, ki gen ladan ba yo dwa legal pou travay, pandan plizyè ane.
Sitiyasyon Rohingya a demontre danje sivik ak fizik ki genyen nan limbo refijye legal alontèm. An 2017, militè Mynamar yo te lanse atak vyolan toupatou kont pèp Rohingya ke Nasyonzini yo. konsidere jenosid.
Plizyè santèn milye moun Rohingya te kouri travèse fwontyè a nan Bangladèch. Kounye a, anviwon 930,292 refijye Rohingya ap viv nan yon kan refijye ki te gaye nan Cox's Bazar nan pati sid Bangladèch.
Negosyasyon sou rapatriye moun Rohingya yo nan Myanma te bloke an 2021 apre yon koudeta militè nan Myanma. Men, sitiyasyon an Rohingya nan Bangladèch pa inik.
Refijye siryen yo nan peyi Turkey, refijye Sri Lankan tamil nan peyi Zend, refijye afgan yo nan Pakistan ak refijye Somalyen nan Kenya se pami gwo gwoup refijye ki te kouri kite konfli e ki te viv pandan plizyè dizèn ane nan yon lòt kote san pwoteksyon sitwayènte yo.
Pandan travay mwen te fè nan Cox's Bazar nan mwa Out 2022, mwen te rankontre ak yon refijye 65-zan ki te rele Kolim ki te pèdi tou de janm li nan yon fiziyad lame Myanma a. Li te di ke òganizasyon lokal san bi likratif la ki te sipòte l 'ak yon alokasyon pou andikap pandan senk ane jis fini pwojè li a, paske òganizasyon an pa t 'kapab jwenn finansman pou ane kap vini an.
Sa a swiv yon tandans jeneral nan gwo òganizasyon imanitè entènasyonal yo ak pi piti òganizasyon san bi likratif sanble yo gen tandans bay plis lajan apre yon repons ijans oswa yon kriz.
Menm jan an tou, finansman entènasyonal pou konfli alontèm ak kriz imanitè k ap kontinye ki dènye ane yo gen tandans wè gout nan finansman ak èd sou tan. Pandan se tan, sèlman apeprè mwatye nan timoun refijye yo nan lekòl la.
Refijye yo – ki tipikman pa kapab travay legalman nan peyi yo akèy yo – tou gen tandans antreprann kalite travay enfòmèl, k ap travay kòm travayè nan konstriksyon, pa egzanp, oswa kòm machann lari.
Refijye ki nan sitiyasyon difisil tou souvan angaje yo nan travay san pèmisyon ak risk yo te arete li pa lapolis. Kèk nan rechèch mwen an montre ke konpetisyon pou jwenn travay tou jenere tansyon ant lame a ak kominote refijye yo.
Te gen kèk efò resan nan nivo entènasyonal pou adrese defi refijye yo ak peyi akèy yo sanble. Nan 2018, peyi nan Nasyonzini yo te dakò ak yon plan enfòmèl pou pataje ansanm responsablite pou òganize refijye ak imigran.
Pwogram sa a, ki fèt ansanm ak Akademi Mondyal Syans ak Patenarya InterAcademy, reyini syantifik refijye yo, ki deplase yo ak ki an risk ak òganizasyon ki egziste deja ki bay asistans pou syantis ki afekte yo.
Peyi sa yo angaje nan yon fondasyon pou responsablite pataje nan repons yo nan kriz refijye yo. Men, gwoup san bi likratif ki travay ak refijye yo te di ke li pa klè si plan an genyen te lakòz nenpòt chanjman, remake ke kèk peyi te aplike estrateji a nan planifikasyon domestik yo.
San okenn solisyon sistematik pou fè fas ak migrasyon ak refijye yo, refijye yo kontinye avanse san yon direksyon klè.
Avètisman
Enfòmasyon, opinyon ak rekòmandasyon envite nou yo prezante se kontribitè endividyèl yo, epi yo pa nesesèman reflete valè ak kwayans Konsèy Syans Entènasyonal la.
Imaj pa SH Saw Myint on Unsplash.